Wisactueel - december 2011

December 2011 - Complexe processen met complexe én eenvoudige wiskunde

De deksel van de jampot, de sleutel van de voordeur, het frame van je fiets … overal om je heen vind je ijzer en staal. Het begint als ijzererts dat in enorme hoogovens wordt gesmolten. Een grootschalig en ingewikkeld proces. Chemisch technoloog Alida Veerman vertelt over ‘haar’ ovens bij Tata Steel en hoe ze met behulp van wiskunde miljoenen euro’s bespaart.

Op de kasten rond haar werkplek staan allerlei brokstukken materiaal en potten met kleine brokjes. Het zijn monsters van de ingrediënten voor een goedlopende oven. Alida Veerman weet als geen ander wat je moet doen om een hoogoven jaren achter elkaar, 24 uur per dag, 7 dagen per week in bedrijf te houden en gesmolten ijzer te leveren van een constante kwaliteit. Het is een boeiend verhaal.

Lees het volledige artikel (pdf).

December 2011 - Wiskunde in de hoofdrol bij moordonderzoek

Moord of zelfverdediging? Dat is de centrale vraag in de wiskundeles die op 16 november bij het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) werd gelanceerd. Meetkunde brengt de oplossing. Jurrien Bijhold, onderzoeker bij het NFI, is het brein achter de wiskundige opgave in de les. Hij vertelt over de belangrijke rol van wiskunde in zijn werk.

“Het was toch weer even goed kijken naar welke hoeken wat voorstelden”, bekent Jurrien Bijhold als we het over de feestelijke aftrap van de les hebben. Onder het oog van de pers mochten leerlingen van scholengemeenschap De Populier met de forensische les aan de slag. Eerst meten op ‘de plaats delict’ in de bekende witte pakken. Daarna flink puzzelen op het meetkundige probleem. Bloedspatten, vlieglijnen, snijpunten. Stond of zat het slachtoffer toen hij werd neergeslagen? De medewerkers van het NFI krijgen dagelijks dit soort vragen voorgeschoteld. Wat doen zij ermee?

Lees het volledige artikel (pdf).

December 2011 - Docenten speeddaten over bèta en wiskunde

Hoe enthousiasmeer je leerlingen voor bèta en techniek? Breng ze er zoveel mogelijk mee in aanraking. Naast gastlessen en excursies kan dat ook in de eigen les. Hoe je dat doet is onderwerp van het nascholingsprogramma ‘Bètaberoepen in de les’. Cursist en wiskundedocent Martijn van Turnhout vertelt over zijn ervaringen.

Martijn van Turnhout is docent aan het Rythovius College in Eersel. Als na de bel de gangen achtereenvolgens vol en weer leeg zijn gestroomd, lopen we langs een rij kleurige kunstwerken richting het scheikundelokaal. Een passende plaats om over bèta en techniek te praten. Van Turnhout vertelt enthousiast over het nascholingsprogramma: “Het is interessant om buiten je eigen school te kijken. Op dit moment wordt er steeds meer aandacht gevraagd voor bèta. Met deze cursus krijg je een brede kijk op de bètapraktijk.”

Lees het volledige artikel (pdf).

Wisactueel - september 2011

September 2011 - Hyperboloïde als basis voor betoverend gebouw
De hoogste tv-toren van de wereld is de Canton-toren in Guangzhou in China. Hij is ontworpen door de Nederlandse architecten Mark Hemel en Barbara Kuit. De Chinezen noemen de toren liefkozend ‘Xiao Man Yao’: jong meisje met slanke taille. Wat zijn de ideeën achter dit gracieuze, 610 meter hoge gebouw? En welke rol speelt wiskunde in het werk van Hemel en Kuit?
Lees verder ...

September 2011 - Wiskunde voor een goed klimaat in de klas
Hoe is het klimaat bij u op school? Is het ‘s winters lekker warm en ’s zomers lekker koel? Of tocht het wel eens of is het wel eens benauwd? Als bouwfysicus is Elphi Nelissen gespecialiseerd in het realiseren van een goed binnenklimaat in gebouwen. Ze maakt zich onder andere sterk voor duurzame en gezonde schoolgebouwen. Wiskunde speelt daarbij een belangrijke rol.
Lees verder ...

September 2011 - Van Klein-fles tot stationshal, een inspirerende metamorfose
Het dak voor het nieuwe station in Arnhem heeft eigenschappen van een niet oriënteerbaar oppervlak. Ook andere ontwerpen van UNStudio zijn geïnspireerd door wiskundige vormen als de dubbele helix en de Möbius-ring. Associate director Arjan Dingsté en architect Marc Hoppermann vertellen hoezeer wiskunde verweven is met de ontwerpen en de ontwerpprocessen van hun bureau.
Lees verder ...

Wisactueel - juni 2011

Juni 2011 - Wiskunde van de weg
Vijfendertig leerlingen van drie scholen uit de kop van Noord-Holland waren te gast bij Ooms Construction, specialist in de (wegen)bouw. In het onderzoekslab kregen ze iets te zien over de rol van wiskunde in de asfaltindustrie. Die rol wordt alleen maar groter, licht de manager van het laboratorium, Radjan Khedoe, toe.
Lees verder ...

Juni 2011 - Wat kost een gebroken been?
Barbara Borkent-Raven studeerde biomedische wiskunde aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Deze nog jonge studie is een interessante combinatie van bèta- en levenswetenschappen. Het toepassingsgebied is breed: van de ontwikkeling van nieuwe medicijnen tot het oplossen van forensische vraagstukken. Borkent-Raven berekent de kosten van onze medische zorg.
Lees verder ...

Juni 2011 - Groen licht voor meer wiskunde in het verkeer
Een beetje kruispunt heeft al gauw zo’n dertig stoplichten: rechtdoor, linksaf, rechtsaf, fietsers, voetgangers – heen, terug, al dan niet opgedeeld over twee rijstroken - en iedereen wil natuurlijk zo kort mogelijk wachten voor rood. Hoe vind je de beste oplossing? Geen twee kruispunten zijn hetzelfde en verkeerssituaties veranderen voortdurend. Carl Stolz en Bart Veroude, productontwikkelaar en verkeerskundige bij DTV Consultants, vertellen hoe (leuke) wiskunde hen daarbij helpt.
Lees verder ...

Wisactueel - maart 2011

Maart 2011 - Interview - Logistiek: wiskunde en veel meer
Hoe krijg je de juiste dingen op tijd op de juiste plek en dan ook nog voor de beste prijs? Dat is - in een notendop - de vraag waar René de Koster zich dagelijks over buigt. Als hoogleraar Logistiek en Operations Management aan de Erasmus Universiteit, ontwikkelt hij complexe methodes voor het oplossen van logistieke vraagstukken. Maar ook met middelbare-school-wiskunde kom je een heel eind, legt hij uit.
Lees verder ...

Maart 2011 - Interview - Duizenden dozen en kilometers papier
Per dag produceert Smurfit Kappa Van Dam in Helmond 150 kilometer karton, gemiddeld zo’n 2,20 meter breed. Genoeg om de A2 tussen Eindhoven en Amsterdam van een kartonnen rijstrook te voorzien. Die kilometers worden verwerkt tot dozen in allerlei sterktes en maten. Aan logistiek manager Geert Tops de uitdaging om alles – van grondstof tot eindproduct – op tijd op de juiste plaats te krijgen en zo min mogelijk materiaal verloren te laten gaan.
Lees verder ...

Maart 2011 - Activiteit - Straatverlichting … interessante wiskunde
Een oproep van Jet-Net aan haar aangesloten bedrijven om iets extra’s rondom het vak wiskunde te doen, resulteerde in de ontwikkeling van een aantal aantrekkelijke gastlessen. Een van die lessen is ‘Straatverlichting … Wat kost dat?’ van Philips. ‘Straatverlichting’  is uitgevoerd als deelbare les, die u zonder kosten kunt downloaden van de Jet-Net-site, ook als u niet bij Jet-Net aangesloten bent. Hans van Lanen en Theo de Groot van het Lorentz Casimir Lyceum in Eindhoven deden ervaring op met deze les.
Lees verder ...

Wisactueel - december 2010

December 2010 - opdracht - Verbeter je computernetwerk met een parabool
Tijdens de afgelopen Career Day in Den Haag konden leerlingen in de stand van de Koninklijke Marine met wiskunde aan de slag. Het thema: y=ax2, de parabool. Met touwtjes, plakband en karton construeren zij hun eigen paraboolspiegel. Hoe werkt dat en wat kunnen ze ermee?
Lees verder..

December 2010 - activiteit - De dvd-demonstrator, een natuur- én wiskundeproject
Een  film kijken op je dvd-speler, een game spelen op je Wii, een cd’tje branden met de foto’s van je vakantie, iedereen maakt wel eens gebruik van optische dataopslag. Achter de bekende kunststof schijfjes schuilt een wereld van ingenieuze technologie.
Lees verder..

December 2010 - opdracht - Maak je eigen cd
Hoeveel uur per dag besteed je aan wiskunde? Misschien is dat meer dan je denkt. Als je een dvd kijkt of een game speelt, zit je eigenlijk een flinke berg wiskunde te doen. Hetzelfde geldt als je muziek luistert op je ipod of mp3. In deze opdracht komen leerlingen meer te weten over de rol van wiskunde bij cd’s.
Lees verder..

Wisactueel - oktober 2010

Oktober 2010 - Interview - Beter zien; wiskunde versnelt ontwikkelen
Röntgenbuizen en contactlenzen, twee totaal verschillende dingen? Willem Potze, onderzoeker bij Philips Applied Technologies, legt uit dat ze meer
met elkaar gemeen hebben dan je op het eerste gezicht denkt.
Lees verder..

Oktober 2010 - Interview - Wiskunde geeft richting aan processen TomTom
TomTom, wie kent hem niet, dat kleine kastje dat feilloos de weg wijst: “over 200 meter links … nu links”. De nieuwste navigatiesystemen van TomTom houden zelfs rekening met files en leiden je er keurig omheen. Naast de bekende kastjes levert TomTom ook zakelijke diensten. Wat hierbij komt kijken, vertelt Jaap Zee.
Lees verder..

Oktober 2010 - Interview - Werpt vernieuwde wiskunde B haar vruchten af?
Heb je een vwo-diploma op zak met een mooi cijfer voor wiskunde en dan wordt je wiskundekennis meteen weer getest! Overbodig? Veel studenten die aan een bètastudie beginnen, kunnen de wiskunde niet bijbenen. Een instaptoets kan problemen voorkomen. Zeker met de nieuwe aanpak van de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e).
Lees verder..

Wisactueel - juni 2010

Juni 2010 - Interview - Op speurtocht diep onder de grond en de zee
Wie Nederland maar een plat en saai land vindt, moet maar eens met Fons ten Kroode praten. Onder onze vlakke bodem gaat een boeiend landschap schuil. Ook op andere plekken in de wereld brengt Ten Kroodes onderzoeksgroep bij Shell de interessantste ondergrondse topografieën in kaart.
Lees verder..

Juni 2010 - Interview - Dynamische wiskunde voor de dynamiek in de oceaan
In september naar Cambridge, in oktober naar China, in november langs een aantal instituten in Amerika en in december naar New Orleans, de agenda van Henk Dijkstra is goed gevuld. Als klimaatexpert onderhoudt hij intensieve contacten met collega’s over de hele wereld. En eens per jaar gaat hij met een meetschip de oceaan op; genoeg avontuur? 
Lees verder..

Wisactueel - maart 2010

Maart 2010 - Interview - Elegante wiskunde voor efficiëntere bloementeelt
Er gaat niets boven een echte roos, maar de virtuele roos van Wageningen UR staat met stip op twee. Gerie van der Heijden, medewerker van Biometris, onderdeel van Wageningen UR, vertelt over de achterliggende schoonheid van deze bloem.
Lees verder..

Maart 2010 - Interview - Meer wiskunde en minder bloed in de operatiekamer
Het is niet prettig als je een operatie moet ondergaan, maar met de nieuwste technieken zijn patiënten weer snel op de been. Gerard Schouten, medewerker van Philips Healthcare, vertelt iets over de ontwikkelingen die dit mogelijk maken. Beeldbewerking – en dus ook wiskunde – speelt hierbij een belangrijke rol.
Lees verder..

Maart 2010 - Activiteit - Vakoverstijgende wiskunde geeft leerlingen zelfvertrouwen
Meer samenhang tussen de bètavakken, kant-en-klaar lesmateriaal, verbluffende scores van leerlingen … Te mooi om waar te zijn? Scholen die met SaLVO werken zijn enthousiast over de resultaten. Wat is SaLVO en hoe werkt het?
Lees verder..

Maart 2010 - Opdracht - Werken met verhoudingen, makkelijker dan je denkt
In allerlei vakken kom je wiskunde tegen: in natuurkunde, scheikunde, biologie, economie … Elk vak lijkt zijn eigen wiskunde te gebruiken, maar dat valt eigenlijk best mee. Veel berekeningen, formules en verbanden werken in principe hetzelfde. probeer het maar eens uit met onderstaande opdrachten van SaLVo*. Deze opdrachten over verhoudingen zijn geschikt voor 2 havo/vwo (onderdeel 1 t/m 3) en 3 havo/vwo (onderdeel 1 t/m 4).
Lees verder..

Wisactueel - december 2009

December 2009 - Interview - Water en wiskunde, een sterke combinatie
Hoe zorg je voor voldoende drinkwater in de wereld? Hoe benut je de enorme rijkdommen in de oceanen? Deze en aanverwante vragen staan centraal bij Wetsus, een onderzoeksinstituut in Leeuwarden op het gebied van ‘duurzaam water’. Camiel Janssen vertelt over de rol van wiskunde in zijn onderzoek als chemisch technoloog.
Lees verder..

December 2009 - Interview - Stranddag of weeralarm, het KNMI rekent het uit
‘Het hogedrukgebied verplaatst zich morgen verder naar het zuiden … We krijgen te maken met zware hagel- en onweersbuien.’ De weerberichten, je ziet of hoort ze dagelijks. Achter de voorspellingen gaat een wereld van wiskunde schuil. Tilly Driesenaar vertelt over de complexe rekenmodellen die het KNMI gebruikt.
Lees verder..

December 2009 - Er zijn nieuwe NLT-modules gecertificeerd. Bekijk hier welke..